FrMaLeV

Cenab-ı Hak zekâtın kimlere verileceğini bizzat kendisi Kitabında belirtmiştir:

«Sadaka (fakir ve muhtaçlara temlik edilmek üzere maldan çı-karılan zekat) lar, Allah tarafından konulmuş bir farz olarak fakir-lere, yoksullara, (zekât toplamak üzere görevlendirilen) memura, kalpleri (İslâmiyet'e) ısındırılmak istenenlere, kölelere, esirlere, borç-lulara, Allah yolunda (savaşanlara) ve yolda kalmışlaradır Allah bilendir ve hikmet sahibidir» [Tevbe Sûresi Âyet : 60>

Önemli olan bu sekiz sınıfın ihtiyacını karşılamaktır Elbetteki bir ülkede bu sekiz sınıfı bir arada bulmak mümkün değildir Bu ba-kımdan İslâm, zekâtın mutlaka bu sekiz sınıf arasında taksim edil-mesini emretmemiş, belki bunlardan ihtiyaç sahipleri tesbit edildi-ğinde verilmesini tavsiye etmiştir Bu ihtiyaç sahibi bir tek sınıf da olabilir[1>

Bir sınıftan tek bir şahsa vermekle de zekât ödenmiş sayılır Çünkü farz yerini bulmuştur [2> Ne var ki bir memlekette belir-tilen sekiz sınıftan birkaçı mevcutsa, hepsini gözetmek daha uygun olur Ancak verilen zekât nisab miktarından az ise onu bir kişiye vermek daha faziletlidir Çünkü zekâttan maksat bir bakıma fakirin ihtiya-cını karşılamaktır Verilen zekât bir fakirin ihtiyacını karşılayacak nisbette ise, o takdirde bir kişiye vermek daha uygun sayılmıştır [3>

Nisab miktarını bulan zekâtı yalnız bir fakire vermek ise tenzihen mekruhtur Ama verildiği takdirde bu geçerlidir[4> Ancak zekâta muhtaç bulunan kimse borçlu bulunursa, borç miktarı da nisab miktarını birkaç kat aşıyorsa, o takdirde onu hem borcundan kurtarmak, hem de bazı ihtiyaçlarını karşılayacak nisbette zekât vermekte hiçbir kerahet yoktur

Bunun gibi kalabalık nüfusa sahip fakir bir aileye verilecek ze-kât nisab miktarının çok üstünde olabilir Şöyle ki, verilen zekât o âilenin fertleri arasında taksim edildiği takdirde her birlerine nisab miktarından az bir nisbet düşüyorsa, bir sakıncası olmaz[5>

1- El-Hidâye - Merğinani - Fetâvâ-yi Hindiyye - İbn Abidin
2- Fethü'l-Kadîr - Kemal İbn Hümam
3- Ez-Zahidi - Fetâvâyi Hindiyye
4- El-Hidâye – Merğinani
5- Fetâvâ-yi Kaadıhan - Fetâvâ-yi Hindiyye
Celal Yıldırım, Kanaklarıyla İslam Fıkhı, Uysal Kitabevi: 2/169-170